ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΑΝΑΚΩΧΗΣ ΜΟΥΔΑΝΙΩΝ

ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΑΝΑΚΩΧΗΣ ΜΟΥΔΑΝΙΩΝ

 

Normal 0 false false false MicrosoftInternetExplorer4 Ο Ισμέτ Ινονού μαζί μέ τον κακό δαίμονα της Διάσκεψης Γάλλο Φρανκλέν Μπουγιόν.

 

 

Normal 0 false false false MicrosoftInternetExplorer4 Άνετη συζήτηση των αντιπροσώπων των Δυνάμεων στην παραλία των Μουδανιών.

 

 

Normal 0 false false false MicrosoftInternetExplorer4 Η τράπεζα όπου διεξείχθη η Διάσκεψη των Μουδανιών.

 

Normal 0 false false false MicrosoftInternetExplorer4 /* Style Definitions */ table.MsoNormalTable {mso-style-name:"Table Normal"; mso-tstyle-rowband-size:0; mso-tstyle-colband-size:0; mso-style-noshow:yes; mso-style-parent:""; mso-padding-alt:0cm 5.4pt 0cm 5.4pt; mso-para-margin:0cm; mso-para-margin-bottom:.0001pt; mso-pagination:widow-orphan; font-size:10.0pt; font-family:"Times New Roman"; mso-ansi-language:#0400; mso-fareast-language:#0400; mso-bidi-language:#0400;} Το κτήριο του Ρωσσικού Προξενείου στα Μουδανιά, όπου συνήλθε η Διάσκεψη της Ανακωχής τον Σεπτέμβριο του 1922.

 


Normal 0 false false false MicrosoftInternetExplorer4 /* Style Definitions */ table.MsoNormalTable {mso-style-name:"Table Normal"; mso-tstyle-rowband-size:0; mso-tstyle-colband-size:0; mso-style-noshow:yes; mso-style-parent:""; mso-padding-alt:0cm 5.4pt 0cm 5.4pt; mso-para-margin:0cm; mso-para-margin-bottom:.0001pt; mso-pagination:widow-orphan; font-size:10.0pt; font-family:"Times New Roman"; mso-ansi-language:#0400; mso-fareast-language:#0400; mso-bidi-language:#0400;}

Normal 0 false false false MicrosoftInternetExplorer4 /* Style Definitions */ table.MsoNormalTable {mso-style-name:"Table Normal"; mso-tstyle-rowband-size:0; mso-tstyle-colband-size:0; mso-style-noshow:yes; mso-style-parent:""; mso-padding-alt:0cm 5.4pt 0cm 5.4pt; mso-para-margin:0cm; mso-para-margin-bottom:.0001pt; mso-pagination:widow-orphan; font-size:10.0pt; font-family:"Times New Roman"; mso-ansi-language:#0400; mso-fareast-language:#0400; mso-bidi-language:#0400;} Όψη των Μουδανιών τή δεκαετία του 1920.

 

v\:* {behavior:url(#default#VML);} o\:* {behavior:url(#default#VML);} w\:* {behavior:url(#default#VML);} .shape {behavior:url(#default#VML);} Normal 0 false false false MicrosoftInternetExplorer4 /* Style Definitions */ table.MsoNormalTable {mso-style-name:"Table Normal"; mso-tstyle-rowband-size:0; mso-tstyle-colband-size:0; mso-style-noshow:yes; mso-style-parent:""; mso-padding-alt:0cm 5.4pt 0cm 5.4pt; mso-para-margin:0cm; mso-para-margin-bottom:.0001pt; mso-pagination:widow-orphan; font-size:10.0pt; font-family:"Times New Roman"; mso-ansi-language:#0400; mso-fareast-language:#0400; mso-bidi-language:#0400;}

Στή δι­ά­σκε­ψη τν Μου­δα­νι­ν, πού ρ­γα­νώ­θη­κε ­πό το­ύς Σύμμαχους γιά τή σύ­να­ψη τς ­να­κω­χς, (20 ­ως 28.9.22), λ­λά­δα ­παι­ξε τόν ρό­λο βω­βο πα­ρα­τη­ρη­τ στόν ­ποο ­να­κοι­νώ­θη­καν ο ες βά­ρος του ­ροι, ­σάν ο Σύμμαχοι νά ­σαν πραγ­μα­τι­κά ο ­μπό­λε­μοι μέ τήν Τουρ­κί­α. σκο­πός τς δι­ά­σκε­ψης ­να­κω­χς τν Μου­δα­νι­ν ­ταν: ο λ­λη­νες θά ­πρε­πε νά ­πο­συρ­θον ­πό τήν ­να­το­λι­κή Θρά­κη. Τό ­ντάλ­λαγ­μα κ μέ­ρους τν Το­ύρ­κων ­ταν σε­βα­σμός τς ο­δέ­τε­ρης συμ­μα­χι­κς ζώ­νης καί τν Στε­νν μέ­χρι τήν τε­λι­κή Δι­ά­σκε­ψη Ε­ρή­νης με­τα­ξύ τν Συμμά­χων καί τν Το­ύρ­κων. Ο λ­λη­νες κλή­θη­σαν στά Μου­δα­νιά γιά νά ­πο­δε­χθον τά σέ βά­ρος τους τε­τε­λε­σμέ­να γε­γο­νό­τα. ­γι­νε δη­λα­δή ­κε, μία δι­ευ­θέ­τη­ση τν συμ­μα­χι­κν σχέ­σε­ων μέ τήν Τουρ­κί­α, ­ξό­δοις τς λ­λά­δας.
δι­ά­σκε­ψη ρ­χι­σε χω­ρίς τούς λ­λη­νες, πού δέν ε­χαν ­κό­μη φθά­σει, μέ κύ­ρια συ­ζή­τη­ση τή γραμ­μή πού θά ­πο­σύ­ρο­νταν ο λ­λη­νες. Κα­τά τήν ­φή­γη­ση το ­σμέτ ν­ον­ο στόν Σπ­ρο Μαρ­κε­ζί­νη τό 1972, δέχθη­καν ­λοι τήν προ­τρο­πή του: " ς φθά­σου­με σέ να ­πο­τέ­λε­σμα καί ο λ­λη­νες θά ­πο­χρε­ω­θον νά τό δε­χθον". Ο λ­λη­νες, ­πλς προ­σλ­θαν τήν ­παύ­ριο γι­ά νά τούς ζη­τη­θε νά προ­συ­πο­γρά­ψουν ,τι ο λ­λοι ­πο­φά­σι­σαν ες βά­ρος τους. λ­λη θλι­βε­ρή δι­α­πί­στω­ση ε­ναι ­τι ο Γάλ­λοι καί ο τα­λοί φέ­ρο­νταν ς σύμ­μα­χοι τς Τουρ­κί­ας, μέ μό­νον τούς ­παυ­δη­μέ­νους γ­γλους νά δι­α­πραγ­μα­τεύ­ο­νται, παρε­μπι­πτό­ντως τά συμ­φέ­ρο­ντα τς λ­λά­δας. Κατά τόν Σπ­ρο Μαρ­κε­ζί­νη "ο λ­λη­νες πα­ρέ­μει­ναν βω­βοί θε­α­τές καί ο Τορ­κοι ­γει­ρον συ­νε­χς καί νέ­ας ­ξι­ώ­σεις". στρα­τη­γός Σαρ­πύ μέ τήν κα­θο­δή­γη­ση το Φρα­κλίν Μπου­γι­όν, δέ­χθη­κε ­λα τά α­τή­μα­τα τν Τούρ­κων. ­κο­λού­θη­σαν ο ­τα­λοί καί με­τά ο δι­στα­κτι­κοί γ­γλοι. " Θρά­κη μς πα­ρα­δό­θη­κε χω­ρίς νά ριφθε ο­τε ­νας πυ­ρο­βο­λι­σμός", δή­λω­σε μετά πό πε­νή­ντα χρό­νια ­σμέτ ­νο­νο.

 

Μαρτυρία το λέξανδρου
Μαζαράκη-Ανιάνος, πό τό βιβλίο του "πομνημονεύματα", καρος,
θήνα 1948

Συνθήκη τν Μουδανιν

… Τόν Σεπτέμβριον το 1922 κλήθην ες τό πουργεον τν ξωτερικν, που μο νέθεσαν νά ντιπροσωπεύσω τήν λλάδα ες τήν μέλλουσαν νά συνέλθ τήν 20 Σεπτεμβρίου ες Μουδανιά διάσκεψιν στρατιωτικν ντιπροσώπων τς λλάδος, τς Τουρκίας, τς Γαλλίας, τς γγλίας καί ταλίας, πρός σύναψιν νακωχς. …
Σημειωτέον τι καί γώ καί κυβέρνησις νομίζαμε τι πρόκειτο μόνον περί νακωχς, περί τν γραμμν δηλαδή πισθεν τν ποίων θά μενεν λληνικός καί τουρκικός στρατός μέχρι τς συνθήκης τς ερήνης, ς λλως ξήγετο καί πό τήν διακοίνωσιν τν δυνάμεων.
Τς πιτροπς μετεχον κ μέρους τς γγλίας στρατηγός Χάριγκτον, τς Γαλλίας στρατηγός Σαρπύ, τς ταλίας στρατηγός Μομπέλλι, τς Τουρκίας (τόν ποον διόλου δέν συνήντησα) στρατηγός σμέτ Πασσς. Οτοι δέν νέμενον τήν φιξίν μας λλά συνεδριάσαντες τήν 20–21 εχον δη παρασκευάσει τό κείμενον τς νακωχς τό ποον καί μς παρουσίασαν πρός ποδοχήν τήν 22αν. Ες τήν πρώτην συνεδρίασιν τς 22ας Σεπτεμβρίου, γενομένην πί γγλικο θωρηκτο, μς πέδειξαν κείμενον τοιμον τς συνθήκης τς νακωχς ες τό ποον εχον μείνει σύμφωνοι ο Τορκοι καί ο τέως σύμμαχοί μας, χωρίς κν νά μς ρωτήσουν. Διά τοτο ρίζετο μεσος κκένωσις τς Θρκης πό το λληνικο στρατο μέχρι τόν βρον καί τι πρόκειτο μόνον νά συζητηθον α λεπτομέρειαι τς κτελέσεως. δήλωσα μέσως τι τό κείμενον τοτο προδικάζει τήν συνθήκην τς ερήνης, τι γώ λθον διά νά συζητήσω περί νακωχς καί χι διά νά κούσω τήν μεσον κατάληψιν τς Θρκης πό τν Τούρκων καί τι πό τοιούτους ρους θεωρ τοτο παράδεκτον καί οτε δηγίας τοιαύτας χω, οτε κν θέλω νά λάβω γνσιν. Κατά τήν διεξαχθεσαν συζήτησιν Γάλλος ντιπρόσωπος στρατηγός Σαρπύ ζήτει μέ νευρικότητα καί κβιαστικς νά μς πιέσ ες μεσον ποδοχήν τν πάντων, πισείων τούς κινδύνους τς παρελκύσεως, φο δθεν ο σύμμαχοι νέλαβον νά πείσουν τόν Κεμάλ νά μή διαπεραιωθ ες Ερώπην καί μς καταδιώξ καί παρεχώρησαν ες ατόν τήν Θρκην, ποία παραχώρησις εναι ριστική. …
πό τάς συνθήκας ταύτας μετέβην ες τήν πί το ντιτορπιλλικο σύσκεψιν που εθύς μέσως δήλωσα τι μή γενομένης δεκτς οδεμις μετέρας προτάσεως δέν δύναμαι νά πογράψω. …
λλά θά το δία στάσις τς γγλίας άν βλεπε μετ' λίγας μέρας, μετά να μνα, σημαντικήν ες τή Θρκην λληνικήν δύναμιν μέ τήν στερράν πόφασιν νά κρατήσ καί νά μυνθ ατς; Θά το διατεθειμένη τότε νά συμμετάσχ μέ τάς δύο λλας δυνάμεις ες κβιαστικά ναντίον τς λλάδος μέτρα; Καί πί πλέον, άν φιέμεθα μόνοι πέναντι τν Τούρκων, θά δύναντο ατοί, νόσ μέ τόν στόλον μας εμεθα κύριοι τς Προποντίδος, νά διαπεραιώσουν σημαντικάς δυνάμεις ξ σίας ες Θράκην; Βεβαίως χι. πάρχει λοιπόν βάσιμος λπίς τι άν παρετείναμεν τήν κκρεμότητα, μή δεχόμενοι τήν κκένωσιν τς Θρκης καί ν τ μεταξύ συντόνως νισχύαμεν καί ργανομεν τάς κε στρατιωτικάς δυνάμεις μας, μέν Ερώπη δέν θά το νωμένη διά νά πέμβ, ο δέ Τορκοι δέν θά εχον ες χερας των κανέν πλον διά νά κβιάσουν καί μς καί τήν Ερώπην.
Προκειμένου, παναλαμβάνω, διά τόσον μεγάλον παθλον πως Θρκη, ξιζε τόν κόπον νά μεταχειρισθ λλάς λα τά μέσα διά νά τήν κρατήσ, φθάνουσα μέχρι το τελευταίου σημείου, που θά βλεπε πλέον τι ντίστασίς της το σκοπος καί γέννα δεινοτέρους κινδύνους.
Νομίζω λοιπόν τι καί Βενιζέλος ν Παρισίοις καί πανάστασις ν θήναις σπευσαν πολύ, χάσαντες π' ρχς κάθε λπίδα, νά ποδεχθον τήν κκένωσιν τς νατολικς Θράκης.

 

Δν εναι πλυτα σαφς τ τ ξυπηρετοσε πφαση τν Συμμχων γι τν κκνωση τς νατολικς Θρκης π τος λληνες, φο ξθετε τν οδτερη ζνη κα τν Κωνσταντινοπολη πο κατεχαν ο Σμμαχοι, στ λεος τν Τορκων. ξγηση σως εναι, τ τι εχαν δη βεβαιωθε γι τ κρδη τους˙ Μεγλη Βρετανα στ Μεσοποταμα, τ Κουρδιστν κα τ πετρλαια τς Μοσολης, Γαλλα στ Συρα κα τν Λβανο κα ταλα γι τν καταστροφ τς λλδας. λλδα δν τος εχε πεσει τι μποροσε ν εναι ξιπιστος θεματοφλακας το νατολικο Ζητματος, πως εχαν σχεδισει Βενιζλος κα Λϋδ Τζρτζ.
πφαση γι τν κκνωση τς Θρκης πικυρθηκε π τος Συμμχους στς 9.9.1922 μετ π θυελλδεις συσκψεις τριν μερν στ Παρσι, μεταξ το Γλλου πρωθυπουργο Πουανκαρ κα το γγλου πουργο ξωτερικν Λρδου Κρζον. Ο παρακλσεις το Βενιζλου ντιμετωπστηκαν τν παριο παγερ π τν Πουανκαρ.
Στ ελογο ρτημα το γγλου πουργο ξωτερικν Λρδου Κρζον : "Ποις θ ποχρεσει τος λληνες ν γκαταλεψουν τν νατολικ Θρκη;", πντησαν ο διοι ο λληνες. Θράκη γκαταλείφθηκε γιά νά μήν βρεθε Μεγάλη Βρετανία στή δυσάρεστη θέση νά συγκρουσθε μέ τήν Τουρκία.
Παραμνει τ γεγονς τι τουρκικς στρατς δν ταν σ θση ν διαπλεσει τν Προποντδα κα ν πιτχει τν κατληψη τς νατολικς Θρκης. Ο Τορκοι δν διθεταν ναυτικ δναμη κα δναμη πυρς τν λληνικν θωρηκτν ταν σημαντικ μ τ δεδομνα τς ποχς κενης. πρχε πσης κα μία στρατηγικ συνιστσα στ ν ρνηθον ο λληνες ν κκενσουν τν νατολικ Θρκη. Μία ττοια κατσταση φερνε μσως σ εθεα ντιπαρθεση τος Συμμχους μ τν Τουρκα κα τ λιγτερο πο θ κρδιζαν ο λληνες ταν πολτιμος χρνος. διβαση τν Τορκων π τν Βσπορο τόν λλήσποντο, πο κατεχαν μ σθενες δυνμεις ο γγλοι, σμαινε γγλο-Τουρκικ σγκρουση, κτι πο ξυπηρετοσε τ στρατηγικ συμφροντα τς λλδας. Βρισκταν δηλαδ νικημνη λλδα σ θση πο τς δινε τ δυναττητα ν δημιουργσει μία γγλικ σπδα κα ν ποφγει να σγκρουση μ τος Τορκους. Λγο μετ, κα κτω π ερωνικ μορα, νικηφρος τουρκικς στρατς βρθηκε σ κατσταση προϊοσας κατπτωσης. Σγουροι, λλ κατκοποι μετ τς νκες τους κα χωρς ληθιν νδιαφρον γι τν ερωπαϊκ κτ, ο νατολτες ρχισαν ν λιποτακτον, ν προβλματα ναφνηκαν στ νατολικ σνορα τς Τουρκας. λλωστε, περχμενος χειμνας θ κανε τς στρατιωτικς πιχειρσεις στ Θρκη δνατες κα θ δινε χρνο στν καταπτοημνο λληνικ Στρατ γι νασυγκρτηση, πως τελικ φανεται τι γινε.

 

στση τς λλδας τν Σεπτμβριο το 1922 φανεται σμερα σν ποτλεσμα κπωσης, ττας καί μοιρολατρας.
Στ συνομιλα του μ τν Κρζον στς 19.9.1922 λευθέριος Βενιζλος ρνθηκε τ δυναττητα ποχρησης το λληνικο Στρατο π τν νατολικ Θρκη πρν π τ Δισκεψη τς Ερνης, φο σ ττοια περπτωση δν θ πρχε τποτε πρς διαπραγμτευση. Κατ τν Κρζον, νξη τς κκνωσης τς νατολικς Θρκης, κανε τν Βενιζλο νσχυρο ν διατηρσει τ συνηθισμνη του ψυχραιμα. στσο, μετ τρες μνο μρες, Βενιζλος νακονωσε στν Κρζον τι συνστησε στν λληνικ Κυβρνηση ν δεχθε μσως τν κκνωση τς νατολικς Θρκης. Δν εναι γνωστ τ τ μεσολβησε.

 

ΠΗΓΗ:  ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΜΑΥΡΙΔΗΣ